AMVB verwerft het archief van Jeugd en Muziek Vlaanderen

Jeugd en Muziek Vlaanderen zocht en vond via Resonant een geschikt onderkomen voor een deel van het archief. In oktober gaf de organisatie het archief in bewaring aan het Archief en Museum voor het Vlaams leven te Brussel (AMVB).

Jeugd en Muziek (J&M) ontstond in 1940. Marcel Cuvelier (+1959), directeur van de Filharmonische Vereniging van Brussel, wilde een muzikale jeugdbeweging stichten om jongeren onder de 25 jaar in contact te brengen met goede muziek en kunsten. Het succes van de vereniging tijdens de eerste (oorlogs)jaren werd vooral bepaald door het feit dat de jeugd zelf actief betrokken werd, op dat moment een revolutionair gegeven. De doorbraak kwam in 1945. In Parijs was in 1942 naar het Brussels voorbeeld ook een J&M-vereniging opgestart. Beide verenigingen besloten een internationale federatie in het leven te roepen. Een eerste wereldcongres vond plaats in Brussel in 1946 en het aantal lidstaten groeide uit tot 36.

In België werd de beweging geleidelijk uitgebouwd via de oprichting van plaatselijke afdelingen. Om de werking van de organisatie haalbaar te houden, werd in 1960 de Nationale Federatie een vzw en werd een decentralisatie doorgevoerd. Wat de concerten betreft werden zogenaamde nationale tournees met Belgische musici naast de internationale uitwisselingstournees geprogrammeerd. In 1960 werd ook het eerste Internationale Muziekkamp georganiseerd. Enkele jaren later startte J&M met de schoolconcerten in het secundair onderwijs en de klasconcerten in het basisonderwijs, wat uiteindelijk een belangrijk onderdeel werd in de beweging.

De Nationale Federatie groeide enorm in Vlaanderen, waardoor een verdere opdeling in regio’s noodzakelijk was. Bovendien werd dit met de culturele autonomie bij de eerste staatshervorming ook bevorderd. In 1974 ontstond hierdoor de Federatie van Jeugd en Muziek Vlaanderen, naast de Franstalige en Duitstalige Federaties. De Belgische Federatie bleef als entiteit om op internationaal niveau verder te kunnen werken. J&M staat open voor alle jongeren, met of zonder muzikale ‘voorkennis’. Het begrip goede muziek van Cuvelier werd verruimd naar kwaliteitsmuziek waardoor niet alleen de strikt klassieke muziek aan bod komt, maar een hele reeks van muziektradities en muziekgenres.

Het archiefdeel dat aan het AMVB werd overgedragen is bijna het gehele archief. De overdrachtslijst zal uitwijzen welke documenten werden overgedragen. Tot aan de inventarisatie doet deze overdrachtslijst als eerste toegang tot het archief dienst. In het archief zijn jaarverslagen, notulen, briefwisseling, activiteitendossiers, affiches en foto’s terug te vinden vanaf de oprichting van Vlaamse federatie. Uiteraard bevat dit archief ook stukken betreffende de verschillende regionale afdelingen in Vlaanderen. Een van die afdelingen is Jeugd en Muziek Brussel. Het archief van de Brusselse afdeling berustte reeds in het AMVB. Een eerste deel werd reeds in 2002 overgedragen, het tweede deel volgde in januari 2008.

Het AMVB is een pluralistische archiefinstelling die het erfgoed en meer bepaald de archieven van Nederlandstalige organisaties, personen en families bewaart en ontsluit. De instelling is in het nieuwe erfgoeddecreet erkend.

Mariet Calsius, archivaris AMVB